ध्यान के हो?, ध्यान कसरी गर्ने?

अवचेतन मन जिसे अंग्रेजी में subconscious mind कहा जाता है, यह वह मानसिक स्तर है जो न ही पूर्णतः चेतन होता है ना ही पूर्णतः अचेतन। हमारे अवचेतन मन में जो भी विचार होते है वे चेतन स्तर पर नहीं कार्यरत होते हैं फिर भी वह हमारे व्यवहार को प्रभावित कर रहे होते हैं। हमारी जो आदतें हैं वो बिना चेतन के अधिक प्रयास के स्वयं संचालित होती हैं। आप गाड़ी चलाने में परफेक्ट है तो अब आपको गाड़ी के गियर बदलने में अधिक प्रयास नहीं करना पडता, आप बातें करते हुए भी आसानी से गाड़ी चला पाते हैं या कहें चीजें आटोमेटिक होने लगती है क्योंकि यह आपके अवचेतन मन में होती है। जब हम बच्चों को पहली बार चलना या फिर थोड़े बड़े होकर लिखना सिखाते हैं तो वे पहली बार डर कर चलते हैं इसी प्रकार लिखना भी सीखते समय पहले मुश्किल लगता है फिर धीरे धीरे ये सब उनके अचेतन मन में store हो जाता है तो अंगुलियों स्वतः ही लिखने लगती हैं। फ्रायड ने मन को तीन हिस्सों में बांटा है- चेतन, अवचेतन तथा अचेतन। अवचेतन मन हमारे मन का एक बड़ा हिस्सा है, यह चेतन व अचेतन के बीच पुल का कार्य करता है। अवचेतन मन को अत्यधिक शक्तिशाली भी बताया गया ह...

हामी किन अरूमा हाम्रा सबै समस्याहरूको समाधानहरू भेट्टाउँछौं? हामी किन कोही अरूले मेरो समस्या समाधान गरेको चाहन्छौं? वा हामी एक महान् मान्छेको खोजीमा रहन्छौं जसले हामीलाई हाम्रो जीवनको सही किनारा देखाउन सक्छ। ठिक छ, यदि तपाईले अरुसँग कुरा गरेर तपाईको समस्याको समाधान प्राप्त गर्नुभयो भने यो राम्रो छ, तर यहाँ सोच्न को कुरा यो छ कि अरुसंग कुरा गर्नु अघि के तपाईले आफ्नो भित्री मनलाई तपाई भित्रै कुरा गर्न खोज्नु भएको थियो? हो, महान व्यक्ति जसको खोजीमा हामी बाहिरी विश्वमा भइरहेको छ वास्तवमा हामी भित्र रहेको एक महाशक्ति हो जो सर्वशक्तिमान छ, र निश्चित समयमा यो जागृत हुन्छ। हाम्रो दिमाग दुई प्रकारको हुन्छ। पहिलो सचेत र दोस्रो अवचेतन। सचेत दिमागको माध्यमबाट, हामी जागृत अवस्थामा सोच्दछौं र बाह्य विश्वको अनुभव प्राप्त गर्दछौं। अवचेतन दिमागले यी सबै चीजहरू लिन्छ र तिनीहरूलाई सुरक्षित राख्दछ र तिनीहरूलाई पूरा गर्न सुरु गर्दछ। डा। जोसेफ मर्फीको अनुसन्धानले के भन्छ? मनोवैज्ञानिक डा। जोसेफ मर्फीले एक अनुसन्धानबाट पत्ता लगाएका थिए कि चेतना दिमागले जे पनि स्वीकार्छ र सत्य र सत्यमा विश्वास गर्छ, हाम...

7 minutes मिनेटमा दिमाग शान्त गर्नुहोस् - यो कसरी गर्ने? - ब्रह्मा कुमारिस हिंदीमा ध्यान - आराम अब एक लामो र गहिरो सास लिनुहोस् र यसलाई आफ्नो नाक, टाउको, दिमाग, पछाडि, छाती, पेट र अब पछाडि पेट, छाती, पछाडि, दिमाग, टाउको बाट पार गरेको महसुस गर्नुहोस्। नाक बाहिर अब तपाईंले आफ्नो शरीर भित्र कसरी ध्यान गर्ने बुझ्नुभयो। अब तपाईं सजिलै ध्यान आफ्नो भित्री भित्र सार्नुहुनेछ। Breath-– मिनेटको लागि तपाईंको सासलाई ध्यान दिनुहोस्। केहि नगरी, उस्तै शान्त अवस्थामा, त्यो शान्त अवस्थामा, तपाईको प्रत्येक सास ध्यानपूर्वक लिनुहोस् र छोड्नुहोस्। ध्यान दिएर राख्नुहोस्। सास फेर्दै छ र जाँदै छ। (यदि यस समयमा तपाईंको ध्यान पनि गल्ती भयो भने, धेरै सोच्नुहोस्। चिन्ता नलिनुहोस्। ध्यान फेरि सास फेर्नुहोस्। तपाईं एक सकारात्मक उर्जा महसुस गर्दै हुनुहुन्छ, जुन तपाईंको सासका साथ भित्र आउँदैछ। र जति सक्दो तपाई श्वास छोड्नुहुन्छ, तपाई भित्रको सबै नकारात्मक उर्जा बाहिर गइरहेको छ। यो सकारात्मक उर्जा तपाईको टाउकोको माथिल्लो भागबाट आउँदैछ (क्राउन चक्र), तपाईले यो उर्जा आफ्नो टाउको, घाँटी, पछाडि, छाती, पेट, दुबै ह...

आकर्षण को कानून - पुष्टि अब तपाई त्यस्तो अवस्थामा पुग्नुभयो कि तपाईको दिमाग अब पूर्ण शान्त छ र अथाह शान्ति अनुभव गरिरहेको छ। र अब यदि तपाइँ तपाइँको दिमागलाई केहि affirmations दिन चाहानुहुन्छ, त्यसो गरेमा तपाइँले यसलाई गर्न भन्नु भएको जस्तै गर्नुहोस्। Affirmations: अब तपाइँ तपाइँको मनलाई केहि सुझाव दिन सक्नुहुन्छ: अब देखि, तपाईको दिमाग सँधै शान्त रहन्छ। तपाईं शान्त व्यक्ति हुनुहुन्छ तपाईं शान्तिको प्रतीक हुनुहुन्छ। हरेक सासका साथ, सकरात्मक उर्जा तपाई भित्र पस्दै छ। तपाईंको व्यक्तित्व / व्यक्तित्वमा आकर्षण बढ्दैछ। तपाईं धेरै विश्वस्त हुनुहुन्छ र तपाईं निडर हुनुहुन्छ। तपाईं धनी, खुसी, धनी हुनुहुन्छ। तपाईंको एकाग्रता / एकाग्रता शक्ति र मेमोरी धेरै राम्रो छ। तपाईं दैनिक ध्यानको माध्यमबाट सकारात्मक ऊर्जा प्राप्त गर्नुहुन्छ र आफैलाई शान्त राख्नुहोस्। हरेक क्षण शान्ति र आनन्द तपाईंको जीवनमा बढ्दै छ। माथिको कथन बाहेक, यदि तपाईं आफैं अरू कुनै पनि affirmations दिन चाहनुहुन्छ भने, यो दिन सही समय हो। किनकि तपाईंको अवचेतन दिमागले निश्चित रूपमा अवश्य गर्नेछ, किनकि यो तपाईंको अवचेतन दिम...

जोकोहीले पनि जीवन आफ्नै तरिकाले बिताइरहेका हुन्छन | जीवन जिउनु मात्रै ठुलो कुरा होइन | कतिपय मानिस आफ्नो जीवनलाई बोझ मानेर दु:खपूर्ण तरिकाले बिताईरहेका हुन्छन | यस्तो दुखित मनोविज्ञानले जीवनलाई केही कला प्रयोग गरेर सुखपूर्ण बनाउन सकिन्छ | यस्ता कलालाई हामीले आफ्नो दैनिकीमा प्रयोग गर्न सकिएमा जीवन साँचै सुखमय तरिकाले बिताउन सकिन्छ | जीवनलाई लीलाका रुपमा स्वीकार्ने हामी जीवनलाई एकदमै वास्तविक ठानेर बिताईरहेका हुन्छौ | जसले गर्दा हामी सानो भन्दा सानो कुरामा पनि निकै तनाव महसुस हुन्छ | जीवन जिउने क्रममा आउने हरेक परिस्थित, वातावरण सोचेजस्तै दुरुस्त पकै हुँदैन | जब हामीले सोचेजस्तो परिस्थिति बन्दैन तब दु:खी हुन् थाल्छौ | त्यसैले जीवनलाई लीलाको रुपमा स्वीकारेर बाँच्ने कलाको विकास गर्नुपर्छ | जीवनलाई ओशोले भनेजस्तै अभिनय गरेर जिउनुपर्छ | सकारात्मक चिन्तन खप्तड बाबाले भनेका छन्, ‘हामी जस्तो सोच्छौ त्यस्तै हुन्छौ |’ हामीले बारम्बार चिन्तन गरेजस्तै परिस्थिति आफ्नो जीवनमा निर्माण हुन् थाल्छ | त्यसैले सकेसम्म सकारात्मक चिन्तन गर्नु राम्रो हुन्छ | बिहान उठ्नेबितिकै र राति सुत्ने वेलामा ...

बिर्सनु मानसिक कमजोरी होइन। यसको प्रत्यक्ष सम्बन्ध दैनिक जीवन हो। मानिसहरू दिनभरि काम गर्दछन्। मोबाइल र टिभी हेर्नुहोस् र निदाउनुहोस्। तर कसैले पनि दिगमी कसरतमा ध्यान दिएन। बृहत गुरुकुल पब्लिक स्कूलमा आयोजित वर्कशपमा बच्चाहरूलाई सम्बोधन गर्दै समाधान कलेज बेमेतराका स्मृति प्रशिक्षक अवधेश पटेलले यी कुरा सम्बोधन गरे। उनले यसलाई एक समाधान भने कि सुताउनु अघि, आफ्नो दिमागमा चीजहरू दोहोर्याउनुहोस्। दिनभरि के भयो विचार गर्नुहोस्। परिणामहरू एक हप्ता भित्र देखा पर्नेछ। केहि सम्झन क्षमता पहिले भन्दा बढ्दै बढ्नेछ। बताउनुहोस् कि त्यहाँ कमजोर मेमोरी वा राम्रो मेमोरी जस्तो कुनै चीज छैन। यो प्रशिक्षित वा अप्रशिक्षित छ। मेमोरीलाई राम्रो मेमोरीका लागि प्रशिक्षण दिनुपर्दछ। एक व्यक्तिले आफ्नो अप्रशिक्षित स्मृतिलाई थोरै प्रयास, अभ्यास र सरल मिमोनिक टेक्निकको साथ प्रशिक्षित मेमोरीमा रूपान्तरण गर्न सक्दछ। बच्चाहरूलाई भन्यो - आत्म मंथनमा ध्यान दिनुहोस्, त्यहाँ कुनै समस्या हुनेछैन: उदाहरणको माध्यमबाट, बच्चाहरूलाई भन्यो कि धेरै पटक हामी पढ्न जान्छौं, परीक्षामा पनि यही प्रश्न आउँदछ। तपाईले उत्तरहरू लेख्न सु...

हाम्रो अवचेतन दिमागको शक्ति जुन तपाईंको चेतना जागरूक दिमागले स्वीकार गर्दछ, र सत्य हुन ट्रस्ट गर्दछ, तपाईंको अवचेतन दिमागले यसलाई स्वीकार्दछ र यसलाई वास्तविकतामा रूपान्तरण गर्दछ। के हामीले प्राप्त गर्छौं, र के हामी प्राप्त गर्न असफल हुन्छौं, ती सबै हाम्रा आफ्नै विचारहरूको परिणाम हुन्, जुन हामी सोच्दछौं जुन हामीसँग हुन्छन्। हाम्रो अधिक शक्तिहरू, शुद्धता र अशुद्धता हामीमा निर्भर गर्दछ। हामी तिनीहरूलाई परिवर्तन गर्न सक्दैनौं, तर अरूहरू। हाम्रो सबै खुशी र शोकको स्रोत हाम्रा भाइहरू हुन्। हामी सोच्छौं, हामी छौं जस्तो कि वर्तमानमा हामी सोच्छौं, भविष्यमा हामी पनि त्यस्तै हुनेछौं। त्यहाँ केहि चीजहरू छन् जुन तपाईं परिवर्तन गर्न सक्नुहुन्न, जस्तै ग्रहहरूको आन्दोलन, asonsतुहरूको परिवर्तन, समुद्री ज्वार। वा सूर्यको उदय र पतन। विश्वास, विश्वास, विचार र विचारहरू जुन तपाईंको सचेत दिमागले सबैले स्वीकार गर्दछ तपाईंको गहिरा, अवचेतन दिमागमा यसको छाप छोड्दछ। यो तपाईंको अवचेतन दिमागलाई कसरी सही मार्गमा लैजान सिक्ने महत्त्वपूर्ण कुरा हो। सुन्दरता, प्रेम, शान्ति, बुद्धिमत्ता, र रचनात्मक विचारहरूको साथ सोच...

आजको समयमा, सबैलाई थाहा छ कि अन्तार्मान एकदम शक्तिशाली छ र हाम्रा सबै इच्छाहरू राम्ररी पूरा गर्ने क्षमता छ। तर प्रश्न यो हो कि तपाईको चाहना तपाईको भित्री भित्र कसरी पुग्ने? त्यसोभए साथीहरू, आज म तिमीलाई यो रहस्यको बारेमा गहिरो ज्ञान दिन दिन्छु। हामीले बारम्बार सोच्दै गरेका चीजहरू थाहा पाउँदा, अन्जानमा, यो सकारात्मक वा नकारात्मक हो, हामी ती चीजहरूलाई आन्तरिक रूपमा स्वीकार गर्दछौं, र त्यसपछि त्यो अनुसार कार्य गर्न थाल्छ। हाम्रो मुटु चौबीसै घण्टा सक्रिय रहन्छ। तर हाम्रो मस्तिष्कको नकरात्मक विचारका कारण यो काम गर्न असमर्थ छ। यदि तपाईंलाई आज यो रहस्य थाहा छ भने, त्यसपछि बुझ्नुहोस् कि तपाईंलाई सबै कुरा थाहा छ। आज यस सिद्धान्तको साथ, म तपाईंलाई एउटा रहस्यमय तरिका बताउँदैछु। जुन प्रयोग गरेर तपाईं आफ्नो जीवनमा आश्चर्यजनक र चमत्कारी परिवर्तनहरू ल्याउन सक्नुहुनेछ। यो प्रयोग गर्न तपाईले कालो मिर्चको समान ड्रई drawing पेपरमा सानो कालो थोप्लो बनाउनु पर्छ। अब तपाईले चित्र कोर्नु पर्दा भित्तामा यस्तो तरीकाले पेस्ट गर्नुहोस् कि बसे पछि तपाईले त्यो बिन्दु सहजै देख्न सक्नुहुन्छ। अब तपा...

हाम्रो दिमागका दुई भागहरू छन् जुन सचेत मन र अवचेतन मन भनिन्छ। जहाँ सचेत दिमाग हाम्रो सक्रिय राज्य हो जहाँ हामी सोच र तर्कको आधारमा कुनै कार्य गर्ने निर्णय गर्छौं, अवचेतन दिमाग एउटा कोठा जस्ता हुन्छ जहाँ हाम्रा सबै विचारहरू, अनुभवहरू र विश्वासहरू भण्डारण हुन्छन्। अवचेतन दिमागलाई जगाउन यो एकदम सजिलो छ, यसको लागि तपाईंले सुरुमा आफ्नो विचारहरू सन्तुलित गर्नुपर्दछ र विचारहरूको सकारात्मकता बारे सचेत हुनुपर्दछ, पहिलो पटक साइकल चलाउँदा तपाईं सचेत र सावधान हुनुहुन्थ्यो किनभने तपाईं थाहा छ कि यदि तपाईंले थोरै ध्यान गुमाउनु भयो भने, त्यसपछि तपाईं चक्रबाट खस्नुहुनेछ र तपाईंलाई चोट पुर्याइनेछ, त्यस्तै प्रकारले यदि तपाईंको विचारहरू अलि नकारात्मक हुँदै जान्छ भने तपाईंको विचार गर्ने अवचेतन मनमा दिगो हुनेछ र आफ्नो अवचेतन मन तपाईं बुझ्न त्यसैले अब आफ्नो विचार अनुगमन सुरु गरेको छ, सत्य र यी नकारात्मक विचार को नतिजा कुनै राम्रो छोड्न तिनीहरूलाई संलग्न गरिनेछ। आउनुहोस्, अब अवचेतन दिमाग जगाउने कसरी र २ अवचेतन दिमाग जगाउने सम्बन्धित २ नियम जान्नुहोस् - पहिलो नियम - कुनै पनि चीज वा कार्य दोहोर्याएर, एक...

हा म्रो दिमाग सामान्यतया दुई किसिमको हुन्छ । पहिलो हो सचेत मन (Conscious mind) र अर्को अवचेतन मन (subconscious mind) । सचेत मन र अवचेतन मन दुवै मिलेर जीवन चलाउँछ । जिन्दगीमा जे जति काम गर्छौँ वा गरिरहेका छौँ ती सबै सचेत मन र अवचेतन मनको नियन्त्रणमा हुन्छ । अतः हामीले यो भन्न सक्छौँ कि हाम्रो मन नै जिन्दगी चलाइरहेको छ । सचेत मन त ठीकै छ तर यो जुन अवचेतन मन छ, धरै अनौठो हुन्छ । जीवनका ९० प्रतिशत निर्णय आफैँ लिदैँनौा, अवचेतन मनले नै लिन्छ । मष्तिस्कको असली शक्ति अवचेतन मनभित्र लुकेको हुन्छ । –दीपा कर्ण एकैछिन ध्यान दिएर सोच्नुहोस्, के तपाईं धड्कन आफैँ चलाइराख्नु भएको छ ? होइन भने कसले चलाइराखेको छ ? औषतमा तपाईंको मुटु एक मिनेटमा ७० पटक धड्किन्छ तर को हो जसले यसलाई भेरिफाइ गर्छ ? को हो जसले यसलाई नियन्त्रित गर्छ ? अर्थात् हरेक मिनेटमा यति नै हर्टबिट गराउनु छ भनेर कसले यसमाथि ध्यान राखेको हुन्छ ? तपाईंको रक्तनलीमा जुन रगत बगिरहेको छ, त्यो पनि पूर्ण प्रवाहमा । यसलाई कसले कायम राख्छ ? पक्कै पनि तपाईंले गर्नुभएको छैन । तपाईंको शरीरको पूर्ण तापक्रम कसले कायम गर्छ ? जवाफ हो अवचेतन मनले । य...